ContactWerkwijzeBlog

Menu

Meniscus blessure

Een meniscusblessure is één van de meest voorkomende knieproblemen binnen de Fysiotherapie. Of je nu een fanatieke sporter bent of een keer een verkeerde beweging gemaakt hebt, een meniscusblessure kan je dagelijks leven flink verstoren. In deze blog nemen we je mee en vertellen we je alles over de oorzaken, symptomen, behandeling van meniscus klachten en hoe wij bij Fysio Fitaal in Tilburg je na een meniscusoperatie kunnen helpen bij een effectief en duurzaam herstel.

Meniscus klachten
Inhoudsopgave

Oorzaken van een Meniscusblessure

Er zijn verschillende oorzaken voor een meniscusblessure. Hieronder vind je de meest voorkomende:

  1. Plotselinge draaibewegingen: komt vaak voor tijdens sporten zoals voetbal, tennis of basketbal, waarbij je knie verdraait terwijl je voet stevig op de grond blijft staan.
  2. Leeftijd: Naarmate we ouder worden, verliest het kraakbeen in de meniscus zijn flexibiliteit en sterkte. Dit maakt het gevoeliger voor scheuren, zelfs bij simpele bewegingen zoals hurken of uitglijden.
  3. Trauma: Een harde klap of ook erger, een auto-ongeluk kan ook leiden tot een meniscusscheur.
  4. Overbelasting: Langdurige overbelasting, vaak in dezelfde hoek, kan zorgen voor meniscus klachten.

Gescheurde meniscus: door een ongeluk of door slijtage?

Een gescheurde meniscus ontstaat op twee manieren. Bij een traumatische scheur gaat het om een duidelijk moment, zoals een draai met je voet stevig op de grond, een sprong of een klap tegen de knie. Een degeneratieve scheur ontstaat geleidelijk doordat het weefsel van de meniscus in de loop van de jaren minder sterk wordt. In de vakliteratuur wordt een degeneratieve scheur omschreven als een scheur zonder duidelijk trauma bij iemand boven de 35 jaar (2). Je merkt dan soms niet eens een moment waarop het gebeurde.

Het verschil bepaalt de aanpak. Voor degeneratieve scheuren adviseert de Europese consensus (ESSKA) om een kijkoperatie, een partiële meniscectomie, niet als eerste behandeling aan te bieden. Eerst volgt een zorgvuldige beoordeling en niet-operatieve behandeling (2). Een scheurtje in de meniscus is dus niet altijd een reden voor een operatie. Of een scheur kan herstellen, hangt ook af van de plek in de meniscus. Daarover lees je meer in de sectie over de doorbloeding verderop.

Symptomen van een Meniscusblessure

De symptomen van een meniscusblessure kunnen variëren, afhankelijk van de ernst van de scheur. De meest voorkomende symptomen zijn:

  • Pijn in de knie: Vooral aan de zijkanten van de knie, waar de gewrichtsspleet zich bevindt. In de medische wereld noemen we dit ook wel de Joint Line.
  • Zwelling: Dit kan direct na het letsel optreden of enkele uren later.
  • Beperkte bewegingsvrijheid: Je kunt moeite hebben met het volledig buigen of strekken van je knie.
  • Slotklachten: Soms kan de meniscus vast komen te zitten tussen de gewrichten, wat een blokkade veroorzaakt in de beweging van de knie.
  • Krakende geluiden: Bij het bewegen van de knie kan een krakend geluid horen, wat duidt op een beschadigde meniscus. Soms wordt dit ook meer omschreven als een knoep of een harde klik.

Meniscus pijn: waar voel je het en wat merk je?

Meniscus pijn zit meestal aan de binnenkant of buitenkant van je knie, soms ook in de knieholte. Meestal doet het pijn als je op de pijnlijke plek drukt, kan de knie dik zijn en geven bepaalde bewegingen pijn, bijvoorbeeld hurken (3). Veel mensen merken de klacht vooral bij draaien op één been, bij traplopen of bij opstaan uit een diepe stoel.

Een knie die op slot zit, is een duidelijk signaal. Je kunt je been dan opeens niet meer strekken (3). Zie hiervoor ook de sectie over slotklachten op deze pagina. Niet alle pijn aan de zijkant van de knie is meniscuspijn. Een overbelaste pees, een irritatie van de mediale band of artrose kunnen dezelfde klacht geven. Lees daarom ook over pijn aan de binnenkant van de knie en over artrose in de knie. Een meniscusletsel vergroot op termijn de kans op slijtage. Meer daarover lees je bij traumatische artrose na een knieblessure.

Hoe wordt een meniscusblessure gediagnosticeerd?

Als je denkt dat je een meniscusblessure hebt, is het belangrijk om zo snel mogelijk een arts of fysiotherapeut te raadplegen. Een lichamelijk onderzoek kan vaak al veel duidelijkheid geven. Daarnaast kan een MRI-scan helpen om de mate van beschadiging te beoordelen en het juiste behandelplan op te stellen. Veelvoorkomende scheuren zijn onder andere een bucket handle scheur, flap tear en een radiale scheur van de meniscus. Sportgerelateerde meniscusblessures komen vaakvoor in combinatie met andere knieletsel, zoals een voorste kruisband blessure.

Onderzoek en echografie bij een meniscusklacht

Bij Fysio Fitaal begint de diagnose met een gesprek over hoe de klacht ontstond en welke bewegingen pijn doen. Daarna onderzoeken we je knie. We kijken naar zwelling, beweeglijkheid en spierkracht en we voelen langs de gewrichtsspleet waar het pijn doet. Ook bewegingstesten waarbij we je knie buigen en draaien horen bij het onderzoek, zoals de McMurray-test en de Thessaly-test. Geen enkele test is op zichzelf betrouwbaar genoeg om een meniscusscheur aan te tonen of uit te sluiten (4, 5). Daarom combineren we de uitkomsten van het gesprek en meerdere tests. De Nederlandse huisartsenrichtlijn noemt een gewrichtsspleetpijn, zwelling en slotklachten als belangrijkste aanwijzingen (3).

Waar nodig gebruiken we echografie. Met een echo kunnen we vocht in de knie, een eventuele kniekuil-cyste en de banden aan de zijkant van de knie beoordelen. Dat helpt om andere oorzaken van kniepijn uit te sluiten. Voor de meniscus zelf is een MRI-scan de aangewezen beeldvorming als de klinische beoordeling niet duidelijk is of als een operatie wordt overwogen. De ESSKA-consensus gaat uit van een gestandaardiseerde klinische en radiologische beoordeling voordat een operatie wordt overwogen (2). Lees meer over echografie bij Fysio Fitaal.

Behandeling van een Meniscusblessure

De behandeling van een meniscusblessure hangt af van de ernst van de scheur. Er zijn twee opties:

Conservatieve behandeling: Kleine scheuren kunnen vaak zonder operatie worden behandeld, nogmaals, dit is ook sterk afhankelijk van de locatie van de beschadiging in de meniscus. Dit wil zeggen in welk deel de scheur zich bevindt. Oefentherapie kan helpen bij het verminderen van zwelling en pijn in een vroege fase. Fysiotherapie speelt hierbij een cruciale rol in het herstellen van de mobiliteit en het versterken van de omliggende spieren.
Meniscusoperatie: Bij ernstige scheuren is een operatie soms onvermijdelijk. Dit wordt meestal uitgevoerd via een artroscopie, een minimaal invasieve ingreep waarbij de chirurg kleine gaatjes in de knie maakt om de meniscus te repareren ofwel te hechten of te verwijderen. De herstelperiode na een operatie kan variëren, afhankelijk van hoe complex de ingreep is geweest.

Oefentherapie of operatie: wat past bij jou?

Bij veel meniscusklachten is oefentherapie een goede eerste stap. De huisartsenrichtlijn adviseert om de knie een paar dagen rust te geven, daarna rustig te blijven bewegen en zo nodig paracetamol te gebruiken. Een kniebrace kan de pijn verlichten, maar versnelt het herstel niet en gebruik je niet langer dan 4 weken. Heb je na 4 of 5 weken nog veel klachten, dan kan de huisarts je doorverwijzen naar een fysiotherapeut (3). Je hoeft daar niet op te wachten. Bij Fysio Fitaal kun je direct terecht en bouwen we samen met jou de belasting van je knie op.

Onderzoek ondersteunt oefentherapie bij degeneratieve scheuren. In een Noorse studie bij 140 mensen (gemiddeld 49,5 jaar) met een degeneratieve scheur in de binnenste meniscus was begeleide oefentherapie gedurende 12 weken na twee jaar even effectief als een kijkoperatie. Het verschil in de KOOS4-score was 0,9 punt, wat niet klinisch relevant is. De oefengroep had bovendien na 3 en 12 maanden meer kracht in het bovenbeen. Van de mensen in de oefengroep koos 19% in die twee jaar alsnog voor een operatie (6). Een Amerikaanse studie (351 deelnemers van 45 jaar en ouder, met een meniscusscheur en milde tot matige artrose) liet na 6 en 12 maanden geen verschil in functie zien tussen fysiotherapie en een operatie met fysiotherapie. Ook in die studie kreeg een deel van de fysiotherapiegroep later alsnog een operatie (7).

Een operatie komt in beeld als je na oefentherapie nog veel klachten houdt, als de knie vaak op slot zit of als de scheur is ontstaan door een flinke klap of ongeluk. Dan kan de arts de meniscus hechten of een deel verwijderen (3).

Situatie Wat vaak wordt gekozen
Scheur door slijtage, geen slotklachten Oefentherapie en geleidelijk opbouwen van belasting
Scheur na een klap of ongeluk Beoordeling door huisarts of orthopeed, soms hechten of een deel verwijderen
Knie zit vaak op slot Beoordeling door huisarts of orthopeed
Veel klachten na oefentherapie Bespreken of een kijkoperatie zin heeft

Na een operatie begeleiden we je bij het herstel. Lees meer onder “Fysiotherapie na een meniscusoperatie” verderop. Als je al wilt weten hoe je knie veilig sterker wordt, begin dan met onze oefeningen voor je bovenbeenspier, bijvoorbeeld de isometrische activatie van de quadriceps.

Wat is de Meniscus?

De meniscus is een kraakbeenachtige ring in je knie die fungeert als schokdemper. Elke knie heeft twee menisci(menisci is meervoud van meniscus): één aan de binnenkant van je knie (de mediale meniscus) en één aan de buitenkant van je knie( de laterale meniscus). Ze helpen bij het stabiliseren van de knie en zorgen ervoor dat je soepel kunt bewegen. Wanneer er een scheur of beschadiging in de meniscus ontstaat, geeft dit vaak pijn bij bewegen en kan zelfs voor slotklachten zorgen in de knie. Je meniscus zit in je knie tussen je bovenbeen en je onderbeen. Elke meniscus heeft de vorm van een halve maan en is aan de rand dikker dan aan de binnenkant. Je kunt je knie voorstellen als een bovenbeen dat op een onderbeen rust, met aan de binnenkant en de buitenkant een kussentje ertussen. Die kussentjes verdelen het gewicht over een groter oppervlak en vangen schokken op. Daarom zit pijn bij een meniscusprobleem vaak aan de binnenkant of de buitenkant van de knie, ter hoogte van de gewrichtsspleet. Meniscusklachten kunnen soms ook in de knieholte te voelen zijn (3). Pijn aan de achterkant van de knie kan echter uit meerdere structuren komen (1).

Snel handelen bij slotklachten

Wanneer je last hebt van slotklachten, waarbij de knie zich echt in een slot positie bevindt, is snel handelen cruciaal. Dit kan wijzen op een ernstige meniscusscheur waarbij een deel van de meniscus tussen de gewrichtsoppervlakken letterlijk vastzit. Wanneer dit het geval is dan maak dan snel een afspraak bij Fysio Fitaal in Tilburg.

Waarom snel handelen belangrijk is:

Voorkomen van blijvende schade: een meniscus die klem zit heeft op zichzelf al een verminderd vermogen om natuurlijk te herstellen.
Behoud van de meniscus: Hoe sneller een juiste diagnose wordt gesteld, hoe groter de kans dat de meniscus behouden kan blijven. Dit voorkomt dat er delen van de meniscus moeten worden verwijderd tijdens een operatie.

De doorbloeding van de meniscus: 1/3, 2/3 en 3/3 verdeling

De meniscus is verdeeld in drie zones. De doorbloeding van deze drie zones speelt een belangrijke rol in het herstel van een meniscusblessure. De buitenste 1/3 van de meniscus, ook wel de rode zone genoemd, heeft de beste doorbloeding. Dit betekent dat scheuren in dit deel van de meniscus een grotere kans hebben om zonder ingrijpen te herstellen, omdat het lichaam hier meer voedingsstoffen en zuurstof kan aanvoeren. De middelste 1/3, de rode-witte zone, heeft een beperkte doorbloeding. Scheuren in deze zone kunnen soms genezen, maar dit hangt af van de ernst van de beschadiging. De binnenste 1/3, de witte zone, heeft vrijwel geen doorbloeding. Dit deel van de meniscus geneest over het algemeen niet vanzelf, en scheuren in deze zone vereisen vaak een operatie, zoals het verwijderen of repareren van het beschadigde weefsel.

Hoelang duurt het herstel bij een meniscusblessure?

De hersteltijd van een meniscusblessure verschilt per persoon en hangt af van de behandeling. Hier zijn enkele vuistregels:

  • Conservatieve behandeling: Bij rust en fysiotherapie kan het 12 weken duren voordat je knie weer volledig hersteld is.
  • Na een operatie: Het herstel na een meniscusoperatie kan 3 tot 6 maanden duren, afhankelijk van het type ingreep en je eigen herstelvermogen.

Het is belangrijk om de voorgeschreven oefeningen van je fysiotherapeut serieus te nemen, zodat je niet te vroeg weer aan zware activiteiten begint. Dit kan namelijk leiden nieuwe klachten.

Fysiotherapie na een meniscusoperatie

Fysiotherapie speelt een cruciale rol in het herstel na een meniscusoperatie. Tijdens de fysiotherapie ligt de focus op het herstellen van kracht, stabiliteit en flexibiliteit in de knie. Het behandelplan bestaat vaak uit:

  1. Even wennen aan belasting: oefeningen gericht op het versterken van de quadriceps en hamstrings helpen bij het ondersteunen van de knie. Dit voorkomt toekomstige blessures.
  2. Goede strekking van de knie: Door manuele therapie en het actief verbeteren van de strekking van de knie willen we dat de knie zo snel als mogelijk weer een normale strekking heeft. Deze strekking is van cruciaal belang voor een normaal looppatroon.
  3. Coördinatietraining : oefeningen gericht op het coördinatief goed bewegen tijdens sport zijn essentieel om de knie weer stabiel te maken en het risico op opnieuw letsel te verkleinen.
  4. Krachttraining: Tijdens de revalidatie zal je fysiotherapeut langzaam de intensiteit van je oefeningen verhogen. Dit gebeurt in stapjes, zodat je knie weer aan zware activiteiten kan wennen zonder te overbelasten.

Een afspraak maken bij FysioFitaal

Fysio Fitaal biedt gespecialiseerde fysiotherapie met een persoonlijke aanpak. Of je herstelt van een blessure, sportgerelateerde klachten hebt of preventief aan je gezondheid werkt, ons team van experts staat voor je klaar. Met jarenlange ervaring in sportrevalidatie, echodiagnostiek en postoperatieve zorg helpen we je effectief verder.

We werken vanuit meerdere locaties in Tilburg, altijd dichtbij voor professionele en toegankelijke fysiotherapie. Vul het contactformulier in en we nemen snel contact met je op. Samen werken we aan jouw herstel!

Veelgestelde vragen over een meniscusblessure

Inhoudsopgave

Gerelateerde oefeningen

Video thumbnail: Isometrische activatie quadriceps
Video thumbnail: Heel slide
Video thumbnail: Step Up
Kevin van Geel
Kevin van Geel
Sportfysiotherapeut MSc
Kevin van Geel MSc is sportfysiotherapeut en praktijkhouder. Hij heeft uitgebreide ervaring in de begeleiding van sporters met complexe knieklachten, met een sterke focus op voorste kruisbandletsel.
BIG-nummer: 19919892804

Gerelateerde klachten

Illustratie van de knie

Knie klachten

Vooral bij knieklachten is het noodzakelijk dat er een goed beeld wordt geschetst van de…

Lees meer >
Illustratie van de knie

Jumpers knee

Bij een jumpers knee is er sprake van pijn aan de voorkant van de knie.…

Lees meer >

Een afspraak maken bij FysioFitaal

Fysio Fitaal biedt gespecialiseerde fysiotherapie met een persoonlijke aanpak. Of je herstelt van een blessure, sportgerelateerde klachten hebt of preventief aan je gezondheid werkt, ons team van experts staat voor je klaar. Met jarenlange ervaring in sportrevalidatie, echodiagnostiek en postoperatieve zorg helpen we je effectief verder.

We werken vanuit meerdere locaties in Tilburg, altijd dichtbij voor professionele en toegankelijke fysiotherapie. Vul het contactformulier in en we nemen snel contact met je op. Samen werken we aan jouw herstel!